#մշակութաPAN
February 12

🖼️ #մշակութաPAN (141)

🪶 Տերյանի գրիչը դիպուկ էր, ազնիվ, բայցև` նուրբ։ Նա երբեք չէր լռում, երբ պահն անպատեհ կամ անհարմար էր։ Իր գրչով խոսում էր սիրո մասին, պայքարում հայրենիքի համար, ու անգամ մահվան շեմին հարցնում՝ «Ո՞ւմ համար է ավելի դժվար՝ նրա՞, որ մեռնում է, թե՞ հարազատների, որ մնում են»։ Այս պատմությունը սկսվում է Ջավախքի հայկական գյուղերից մեկում, որտեղ մի քահանա՝ Տերյանի հայրը, գիշերներն անցկացնում էր լեզուներ սովորելով, և որտեղ Տերյանի մայրը՝ զգայուն ու հումորով մի կին, պատմում էր հին հեքիաթներ: Ջավախեցի «Գայլ Վահանից» մինչև «Մթնշաղի անուրջների» հեղինակ, գյուղական քահանայի որդուց մինչև բարձրաստիճան պետական գործիչ, քնարական բանաստեղծից մինչև հեղափոխական. Ո՞րն է իսկական Վահանը։ Գուցե բոլորը միասին: Նա սիրո մասին գրեց այնպես, որ այսօր երիտասարդներն իրար սեր են խոստովանում Տերյանի բառերով ու միմյանց նվիրում են բանաստեղծություններ։ Հայրենիքի մասին խոսեց այնպես, որ անգամ թշնամին ստիպված էր լսել։ Ահա թե ինչու նրա մասին պատմությունը միայն կենսագրական փաստերի շարք չէ: Սա պատմություն է այն մասին, թե ինչպես մարդը կարող է հավատարիմ մնալ իր կոչմանն ու արժեքներին՝ միշտ և ամենուր։ PAN-ը պատմում է «Գայլ Վահանի»՝ նուրբ հոգով, դիպուկ խոսքով ու բարդ ճակատագրով Վահան Տերյանի մասին՝
📖 lav.pan.am/teryan


Մշակութային շաբաթը՝ մեր մշակութասեր գործընկերոջ հետ


Ամենաուշագրավ իրադարձությունների մասին…

🎬 Կինոյից…

▪️ Կարդացեք հետաքրքիր մի վերլուծություն այն մասին, թե ինչպես կարող է դերասանի հանրային կերպարը որոշ դեպքերում դառնալ ավելի «ուժեղ», քան նրա բեմական կերպարները, և ինչու սա երբեմն կարող է դիտարկվել ոչ թե որպես թերություն, այլ առավելություն. Այլ կերպ ասած| ստացվում է այնպես, որ երբեմն դերասանի հանրային կերպարը կարող է դառնալ նրա ամենահաջողված «դերակատարումը»։ Որպես օրինակ ուսումնասիրված է հմայիչ, կիրթ ու նրբաճաշակ Սթենլի Տուչին՝ Conclave ֆիլմում՝ https://tinyurl.com/mmb6jk5m

▪️ Կինոարդյունաբերության գլխավոր մրցանակաբաշխությունները մեկը մյուսի հետևից հուշում են գալիք գլխավոր կինոիրադարձության՝ Օսկարի հավանական հաղթողների անուները. Որոշ կինոքննադատներ անգամ պնդում են, որ այս տարվա գլխավոր հաղթողն արդեն որոշված է, ու այդ գրեթե անսխալական վիճակագրության արդյունքում ամենից հաճախ հնչող անունը «Անորա»-ն է՝ https://tinyurl.com/4j3kudbf

🇦🇲 Հայկական ժամանակակից կարճ կինոն ստեղծվում է մեծ ոգևորությամբ ու ջանքերով. Արդյունքները գնահատելու համար փետրվարի 14-ին, 21-ին և 28-ին հրավիրված եք հայկական կարճ ֆիլմերի սեանսի` https://tinyurl.com/5hd6evjy

📚 Գրականությունից…

▪️ Եթե կարծում եք, որ արվեստը քաղաքականության կամ դիվանագիտության հետ կապ չունի, ապա առնվազն ծանոթ չեք արվեստի պատմությանը. Դիվանագիտական գաղտնի բանակցությունների նմանատիպ մի պատմություն մանրամասն նկարագրված է բրիտանացի արտ դիլեր Օլիվեր Հոարի հուշերում, ըստ որի 1990-ականների կեսերին հաջողվել է պարսկական բացառիկ ձեռագրի հատվածները փոխանակել ամերիկյան աբստրակտ էքսպրեսիոնիզմի գործի հետ՝ https://tinyurl.com/yecmt83e

▪️ Մշակութային հաստատությունների պատմությունը երբեմն հաստատում է, որ արվեստն իսկապես սահմաններ չի ճանաչում. Անդրեյ Եֆիցի նոր հետազոտությունը բացահայտում է զարմանալի նմանություններ 1920-30-ականների խորհրդային և արևմտյան թանգարանների միջև և ցույց տալիս, որ անկախ քաղաքական համակարգից, հանրության հետ աշխատանքի մեթոդները հաճախ նույնն էին։ Գիտնականը վերլուծում է, թե ինչպես են տարբեր գաղափարախոսական բևեռներում գտնվող մշակութային կենտրոնները փորձել բավարարել հանրության մշակութային պահանջները` https://tinyurl.com/539tdna4

🇦🇲 Գրքի և արվեստի սիրահարներ, Newmag-ը հրավիրում է միասին նշելու գիրք նվիրելու տոնը. Փետրվարի 16-ին Dvin Music Hall-ում կկայանա Newmag-ի գրքի և արվեստի փառատոնը, որի շրջանակում նախատեսված է 5 հայ հեղինակի նոր գրքերի շնորհանդես, համերգային ծրագիր, պոեզիայի երեկո և գրքերի մեծ զեղչեր, մուտքն ազատ է` https://tinyurl.com/mpmtwnus

🎶 Ժամանակակից երաժշտությունից…

▪️ Փողոցից մինչև համաշխարհային փառք. Քենդրիկ Լամարի կյանքը կինո չէ, բայց շատ հանգիստ կարող էր մոտիվացիոն լավ ֆիլմի սցենար դառնալ. Super Bowl-ի ելույթից ու մի քանի Գրեմմի տուն տանելուց հետո Լամարը կրկին աշխարհի ուշադրության կենտրոնում է։ Ինչպե՞ս է սկսվել մեր օրերի ամենահայտնի հիփ հոփ արտիստներից մեկի ճանապարհը, ինչո՞ւ է Քենդրիկն այդքան զգայուն հասարակական խնդիրների նկատմամբ, ու, վերջապես ինչի՞ց սկսվեց Դրեյքի հետ «առանց կանոնների մարտը»` https://tinyurl.com/mwhabmbw

▪️ Ինչո՞ւ հրաժեշտ տալ բեմին, երբ 77 տարեկանում կարող ես ստեղծել քո լավագույն ալբոմը. Էլթոն Ջոնը միավորել է ուժերը Grammy-ի դափնեկիր Բրենդի Քարլայլի հետ և ձայնագրել է Who Believes in Angels? ալբոմը. Տարբեր գնահատականներով սա կարող է դառնալ երգչի վերջին քառորդ դարի ամենահաջողված աշխատանքը, որը ոչ թե նոստալգիկ հայացք է անցյալին, այլ համարձակ քայլ՝ դեպի նոր հնչողություն։ Դե իսկ այս հոդվածը բացահայտում է, թե ինչ մնաց ձայնագրման ստուդիայի պատերի ներսում՝ https://tinyurl.com/5xkue7s7

🇦🇲 Վինիլային երեկո՝ Աշոտ Սնխչյանի մասնակցությամբ. Եթե սիրում եք Wayne Shorter, Herbie Hancock, Weather Report, Gino Vannelli, Jaco Pastorius, Bill Evans, Billy Ocean, Rare Earth ու բազմաթիվ այլ դասական դարձած անուններ, ապա այս երեկոն ձեզ համար է, ու փետրվարի 21-ն օրացույցում ֆիքսելու ճիշտ պահն է` https://tinyurl.com/4rxufduj

📷 Լուսանկարչությունից…

▪️ Close-Up Photographer of the Year 2024 մրցույթի գլխավոր մրցանակը շահել է երկու եղջերավորի մարտը պատկերող լուսանկարը. 61 երկրից ներկայացված ավելի քան 11,000 աշխատանք պատկերել են կյանքը՝ close-up վիճակում։ Հաղթողին որոշել է 25 փորձագետից բաղկացած ժյուրին, որը 20 ժամ քննարկումներից հետո վերջապես կարողացել է առանձնացնել 11 անվանակարգի լավագույն լուսանկարները` https://tinyurl.com/9u8c6jw8

▪️ Այս շարքն աստղագիտության ու տիեզերքի սիրահարների համար է. Չիլիի Ատակամա անապատում գտնվող աստղադիտարանը կիսվել է բացառիկ լուսանկարներով, որոնք, գուցե, հնարավոր է ֆիքսել միայն մի քանի հարյուր հազար տարին մեկ` https://tinyurl.com/axwvs7hz

🇦🇲 «Լույս աշխարհ բերելով լույսը» ցուցադրության շրջանակում արվեստագետ Բահար Շողին կպատմի, թե ինչպես մտածել լուսանկարչության միջոցով լուսանկարչության մասին. Զրույցին կհաջորդի աշխատանոց, որը կներկայացնի պատկերասրահում ցուցադրված նրա Photagogia շարքում օգտագործված փորձարարական տեխնիկան` https://tinyurl.com/224bmuhv

🏛️ Կերպարվեստից…

▪️ Անսպասելի գործակցությունը մեկ տարածքում միավորել է նորաձևությունն ու արվեստը. Վիկտորիա Բեքհեմի լոնդոնյան բուտիկը Sotheby's-ի հետ համատեղ ներկայացնում է ժամանակակից արվեստի վարպետների՝ Կիտ Հարինգի և այլ արտիստների գործերը։ Եռահարկ շենքում դիզայները ստեղծել է յուրօրինակ տարածք, որտեղ հագուստի հավաքածուները ներդաշնակորեն համադրվում են ժամանակակից արվեստի գլուխգործոցների հետ` https://tinyurl.com/ndxvry5s

▪️ Վերածննդի հանճարեղ վարպետի վաղ շրջանի գործերից մեկը շարունակում է զարմացնել արվեստասերներին. Ռաֆայել Սանտին ընդամենը 20 տարեկան էր, երբ ստեղծեց փոքրաչափ յուղաներկ այս կտավը, որի հետևի մասում հայտնաբերվել է գունային շրջանաձև կոմպոզիցիա և, ըստ փորձագետների, հենց նկարչի մատնահետքը։ Այս բացահայտումը թույլ է տալիս ավելի մոտիկից ճանաչել երիտասարդ Ռաֆայելի ստեղծագործական մեթոդը և նրա արվեստի նրբությունները՝ https://tinyurl.com/2y78u2yy

🇦🇲 Հանդիպում Այլընտրանքային արվեստի ամենամյա 29-րդ փառատոնի համադրողների հետ. Փետրվարի 12-ին համադրողներ Նատալի Հոյոսը և Ռեյնալդ Շումախերը կկիսվեն իրենց համադրական պատկերացումներով՝ քննարկելով փառատոնի վերաբերյալ իրենց մոտեցումը և առաջիկա նախագծերը՝ https://tinyurl.com/57jdz87a


#մշակութաPAN-ի նախորդ թողարկումը կարող եք կարդալ այստեղ՝
🖼️ #մշակութաPAN (N140)


📭 Իսկ մեր դայջեսթներից ձեզ բաժանում է ընդամենը մեկ հպում և ձեր ծուլությունը. մի՛ ալարեք, բաժանորդագրվեք, ու վայելեք մեր #լավPANեր-ը՝ անվճար ստանալով դրանք հենց ձեր էլ․փոստին՝ https://pan.am/luvpan