Էփշթեյնի ֆայլերը, Նաբոկովի «Լոլիտան» և նախկին արքայազն Էնդրյուն. Ում անուններն են «Էփշթեյնի ցուցակում» և ինչ կա հրապարակված 3 մլն էջում
Ընդամենը մի օր էր պետք, որ ինտերնետը մոռանար հին ու նոր հերոսներին ու կրկին կենտրոնանար Ջեֆրի Էփշթեյնի վրա։ Էփշթեյնի գործի շրջանակում հրապարակվեց ավելի քան 3 մլն էջ փաստաթուղթ, 180,000 լուսանկար և մոտ 2000 տեսանյութ ու սա բավական էր, որ Փի Դիդդիի սպիտակ փարթիները եղածի համեմատ «մանկապարտեզ» թվային։ Այս փաստաթղթերի հրապարակումը Black Friday-ի զեղչերից էլ ավելի սպասված իրադարձություն էր։ Դավադրությունների սիրահարները սպասում էին սենսացիաների, քաղաքական ճամբարները՝ փոխադարձ մեղադրանքների, լրագրողները՝ նոր փաստերի ու ոչ միայն։ Բայց Էփշթեյնի գործն այն քիչ դեպքերից է, երբ իրականությունը մրցում է անգամ ամենախելագար դավադրության տեսությունների հետ։
Սովետական գրաքննությունը, մայրենի լեզուն ու եվրոպական միջավայրը. Կոստան Զարյանի ստեղծագործական որոնումները
Կոստան Զարյանի կենսագրությունը դժվար է ընկալել ու ներկայացնել որպես «պարզապես» մի գրողի կենսագրություն։ Այն ավելի շատ հիշեցնում է շարունակվող ներքին փնտրտուքի պատմություն՝ լեզվի, ինքնության, մշակույթի և պատկանելության շուրջ։ Ու սա արտահայտվում է արվեստի ամենատարբեր ձևերով։ Զարյանը ծնվել է Շամախի քաղաքում՝ ընտանիքում, որտեղ խիստ տարբեր աշխարհներ էին խաչվում։ Հայրը՝ Խաչատուր Եղիազարյանցը, ցարական բանակի գեներալ էր։ Մայրը՝ Սոնա Ստեփանյանը, կրթված և զարգացած կին էր, հետաքրքրված էր արվեստով ու մշակույթով։ Հոր կյանքի մասին քիչ բան է հայտնի։ Անգամ ծննդյան և մահվան ճշգրիտ թվականները չեն պահպանվել, բայց ենթադրվում է, որ նա մահացել է 1890 կամ 1891 թվականին։ Այդ կորուստը որոշիչ է դառնում ընտանիքի ճակատագրի համար։
Իմաստների ճարտարապետություն. 10 կինոսցենար, որոնք հաղթել են ժամանակը
Խոսելով մեծ կինոյի մասին, առաջին հերթին հիշում ենք դերասանների դեմքերը կամ տպավորիչ կադրեր։ Սակայն յուրաքանչյուր լեգենդար «Օսկարի» ու հանդիսատեսի կոտրված սրտի հետևում անտեսանելի կարկաս է` ֆիլմի սցենարը։ Լավ տեքստը կինոյում նման է երկնաքերի գծագրի. եթե հաշվարկներում սխալ է թույլ տրված, շենքը կքանդվի, որքան էլ ոսկի լինի ճակատային մասում։ Սցենարային վարպետությունը պարզապես կենդանի երկխոսություններ գրելու կարողություն չի, սա մեր ուշադրությունը, էմոցիաներն ու ֆիլմի տեմպը կառավարելու արվեստ է։
Կարմիր Բարոնը, Ֆերրարին ու սև օրն Ալպերում. Լեգենդար Շումախերի պայքարը մրցուղու վրա ու դրանից դուրս
Վերջին օրերին Միխայել Շումախերի անունը կրկին հայտնվեց լրահոսում։ Բրիտանական մամուլը՝ հղում անելով սեփական աղբյուրներին, հաղորդեց, որ «Ֆորմուլա 1»-ի յոթակի աշխարհի չեմպիոնը այլևս անկողնային հիվանդ չէ և կարող է տեղաշարժվել անվասայլակով՝ բուժքրոջ և թերապևտի օգնությամբ։ Երկրպագուների մի մասի համար սա հույսի նշույլ էր, մյուսները սա ընկալեցին որպես հերթական չափազանցված մեկնաբանություն, հատկապես, որ Շումախերի ընտանիքը տարիներ շարունակ չափազանց փակ է ու գրեթե չի անդրադառնում այս թեմային։
Նույն պատկերն ու մոտիվը՝ Մոնեից մինչև Ուորհոլ. Ինչու են արվեստագետները վերադառնում նույն թեմային
Արվեստը սովորաբար ընկալում ենք որպես նորի ստեղծում՝ նոր գաղափար, նոր պատկեր, նոր ձև։ Բայց եթե ուշադիր ուսումնասիրենք արվեստի պատմությունը՝ կտեսնենք մեկ այլ, գրեթե հակասական օրինաչափություն։ Դարեր շարունակ արվեստագետները կրկին ու կրկին վերադարձել են նույն թեմաներին, նույն պատկերներին ու նույն մոտիվներին։ Այդ մոտիվները, կերպարներն ու առարկաները հայտնվում են տարբեր ժամանակներում, տարբեր ձեռագրերով, տարբեր աշխարհայացքներով։ Բայց հետաքրքիրն այն է, որ այդ կրկնությունը երբեք չի ընկալվել որպես երևակայության պակաս։ Ընդհակառակը՝ հենց դրա միջոցով է ձևավորվել արվեստի լեզուն։
Օսկար 2026. Մեծ հեղինակների ու հանդարտ հաղթանակների տարի
«Օսկար»-ի այս սեզոնում պատահականության զգացում գրեթե չկա: Անվանակարգերն ու դրանց շուրջ քննարկումները ձևավորում են գրեթե դասագրքային պատկեր. Ակադեմիան կրկին ընտրելու է ոչ թե թրենդերն ու աղմուկն, այլ ֆիլմեր, որոնցում զգացվում է հեղինակային ձեռքը, ներքին կարգապահությունն ու հստակ ըմբռնումը, թե ինչու է տվյալ պատմությունը ընդհանրապես պատմված:
Թարս կարված ժպիտն ու շահութաբեր սխալը. Ինչպես է տխուր ձիուկը փրկում տխուր մարդկանց
Սկզբում ամեն ինչ շատ սովորական էր, նույնիսկ՝ կանխատեսելի։ Չինական Նոր տարին մոտենում էր ու հերթը հասել էր կենդանակերպի հաջորդ խորհրդանիշին՝ ձիուն։ Իու քաղաքի գործարաններից մեկում սկսվել էր հերթական արտադրական շրջանը։ Պատրաստում էին տոնական թալիսման-ձիուկ, որը պիտի նվիրեին երեխաներին, մի քանի հազար վաճառք ունենային ու շատ արագ մոռանային։ Բայց ինչ-որ պահի ինչ-որ բան բառացիորեն այնպես չգնաց ու ձիուկի ժպիտը կարվեց հակառակ ուղղությամբ։ Սա փոքր տեխնիկական սխալ էր, որը պիտի վերացվեր առանց աղմուկի, բայց արի ու տես, որ տխուր ձիուկն արդեն գողանում է լաբուբուի փառքն ու ստվերում ժպտերես ձիուկներին։
Վիկտորյա Աղանուրի ազատության որոնումները. Իտալական պոեզիայի ամենազգայական ձայնը հայ էր
«Ես իմ մեջ զարգացրել եմ բաց տարածությունների ծարավ, արևի տենչ, մշուշների սարսափ ու սոսկում եմ բոլոր տեսակի սահմանափակումներից»:
Հսկաները. 10 ֆիլմ, որոնք չեն ստացել գլխավոր «Օսկար»-ը, բայց դարձել են անմահ կլասիկա
«Օսկար» մրցանակը հաճախ ընկալվում է որպես կինոաշխարհի վերջին ատյանի դատարան։ Սակայն պատմությունը ցույց է տալիս, որ ակադեմիկոսները երբեմն սխալվում են։ Բավականին հաճախ են դեպքերը, երբ գլխավոր մրցանակը հանձնվել է ֆիլմերի, որոնք այսօր հիշում են միայն մասնագետները, մինչդեռ իսկական գլուխգործոցները մնացել են առանց պարգևի։ Երբեմն դրանք չափազանց համարձակ ֆիլմեր էին։ Երբեմն՝ չափազանց մռայլ։ Երբեմն՝ պարզապես իրենց ժամանակից առաջ անցած։ Բայց հենց այդպիսի ֆիլմերն են տասնամյակներ անց ձևավորում մեր պատկերացումները մեծ կինոյի մասին։
Մեծարենցի բոսոր իղձերն ու հոսող գիշերները. «Հիվանդ, հանճարեղ պատանին» ու խտացված կյանքը
Միսաք Մեծարենցի կյանքը սկսվում է մի վայրում, որն ավելի շատ առասպել է հիշեցնում, քան սովորական գյուղ։ 1886 թվականի հունվարին, Արևմտյան Հայաստանի Ակնա գավառի Բինկյան գյուղում ծնված ապագա բանաստեղծը մանկությունն անցկացնում է մի միջավայրում, որտեղ բնությունը տպավորիչ ու խիստ «մտերմիկ» էր, բայց վտանգների պակաս էլ չկար։ Ասում են՝ գյուղը երեք կողմից շրջապատված էր ժայռերով ու կիրճերով, իսկ մի կողմից՝ գետով, ուստի դիմացի դաշտի հետ կապվում էր գիշերը փակվող կամրջով, որը թշնամու հարձակման ժամանակ գետի վրայից վերցնում էին և թույլ չէին տալիս թշնամուն գյուղ մտնել։ Բանահավաք Գարեգին Սրվանձտյանի փոխանցած նյութերից տեղեկանում ենք, որ Բինկյան գյուղի բնակիչները զենք ունեին.