Կինովերսի ճամփորդը. Բառացի ուղևորություն կինոաշխարհներով
Բոլորն էլ գիտեն. կինոն իլյուզիա է։ Էկրանից արտացոլվող լույսը հայտնվում է մեր ցանցաթաղանթին, իսկ ուղեղը վերծանում է դա որպես տարածության ու ժամանակի մեջ տեղի ունեցող պատմություն։ Իսկ իրականում` դրանք ընդամենը լուսարձակող պիքսելներ են, կինոյի ամբողջ աշխարհը ապրում է հանդիսատեսի գլխում։ Բայց եկեք պատկերացնենք, որ բոլոր ֆիլմերի բոլոր աշխարհները իրականում գոյություն ունեն նույն այն իմաստով, որով գոյություն ունի մեր իրական աշխարհը։ Պատկերացնենք, որ դրանք միմյանց հետ կապված են պորտալներով։ Ու մեր ձեռքերում է հայտնվել այդ աշխարհներով ճամփորդող անանուն հեղինակի օրագիրը։
Համեստ Մուհամմեդ Ալին, սառը Ջոնի Դեփն ու Ստալոնե-Շվարցենեգեր պարը. Կաննի ոսկե տարիները՝ կուլիսներում ու կադրում
Այս օրերին Կաննի կինոփառատոնի մասին կարդում ու լսում ենք ամենուր: Կարմիր գորգի, հատուկ ընտրված զգեստների, վայրկյանների ընթացքում տարածվող լուսանկարների ու սոցիալական մեդիայում անվերջ պտտվող տեսանյութերի միջոցով, կարծես, մենք էլ ներկա լինենք տարվա ամենասպասված կինոիրադարձություններից մեկին։ Կադրերում էլ գրեթե միշտ ամեն բան հաշվարկված ու պլանավորված է, վերահսկվող ու գրեթե անթերի։ Դերասաններն էլ շատ լավ գիտեն, որ ցանկացած ժեստ, հայացք կամ պատահական շարժում կարող է անմիջապես հայտնվել համացանցում, վերածվել սկանդալային վերնագրի, քննարկման կամ անգամ իրական սկանդալի։
Երկրորդ մաշկ. Տասը ֆիլմ, որոնցում գրիմը իսկական մետամորֆոզ է
Ֆիլմում գրիմի որակը ստուգելու համար կա շատ պարզ միջոց. եթե նայելուց հետո հիշում եք կերպարին, սակայն չեք մտածում այն մասին, թե ինչպես է նա ստեղծվել, ուրեմն գործ ունեք գերազանց կատարված աշխատանքի հետ: Գրիմը գոյություն ունի քանդակագործության, գեղանկարչության, անատոմիայի ու դերասանական վարպետության հատման կետում, իսկ վերջնական նպատակը միշտ նույնն է՝ անհետանալ, տարրալուծվել կերպարի մեջ, դառնալ իրականության մի մաս: Սակայն կան ֆիլմեր, որտեղ գրիմն անում է ավելին. այն ոչ միայն պահպանում է պատրանքը, այլև ձևավորում իմաստը, կառավարում ժամանակը պատմության մեջ, մարդկային մարմինը վերածում է գեղարվեստական փաստարկի:
Թանգարանների գիշեր 2026. Ձեր մշակութային մարաթոնը կազմակերպելու ուղեցույցը, + մի քանի խորհուրդ
«Թանգարանները միավորում են մասնատված աշխարհը». Թանգարանների միջազգային օրվա այս տարվա խորագիրը շատ արդիական է, որովհետև աշխարհում, որտեղ կարծիքները, փորձառությունը, հիշողությունն ու աշխարհագրությունը հաճախ բաժանում են մարդկանց, մեզ օդ ու ջրի պես պետք են երևույթներ, որ գոնե որևէ կերպ կմիավորեն այդ բևեռները։ Թանգարանների միջազգային օրը նշվում է մայիսի 18-ին, իսկ դրանից երկու օր առաջ՝ մայիսի 16-ին, Հայաստանը միանալու է «Թանգարանների գիշեր» նախաձեռնությանը։ Ի դեպ, 2026-ը հոբելյանական տարի է Թանգարանների միջազգային խորհրդի՝ ԻԿՕՄ-ի համար: Արդեն 80 տարի այս կառույցը միավորում է աշխարհի թանգարանային համայնքը և աջակցում մշակութային ժառանգության պահպանմանն ու զարգացմանը։
Մատիսի բնորդուհին, Սարգսի մուսան ու կնոջ դիմանկարը. Վավա Խաչատուրյանի անիրական գեղեցկությունն ու անօրինակ արվեստը
Այս տարի Թանգարանների միջազգային օրն անցնում է «Թանգարանները միավորում են մասնատված աշխարհը» խորագրի ներքո։ Թեմայի շրջանակում կարելի է ու պետք է հիշել նաև այն արվեստագետներին, որոնց կյանքը հենց այդ միավորման՝ տարբեր քաղաքների, լեզուների, մշակույթների, կորցրած հայրենիքի ու վերագտած ինքնության միջև կամուրջ լինելու մասին էր։ Վավա և Սարգիս Խաչատուրյանների պատմությունն այս ամենի հրաշալի մարմնավորումն է։ Նրանք ապրեցին և ստեղծագործեցին Տրապիզոնից, Մալաթիայից ու Բաթումից մինչև Թիֆլիս, Վիեննա, Փարիզ, Կահիրե ու Նյու Յորք, բայց այդ ամբողջ աշխարհագրության մեջ իրենց հետ տարան հայկական հիշողությունը, ցավը, գեղեցկությունը և հայրենիքի հետ կապը։
Կինոյի գործվածքը. Տասը ֆիլմ, որտեղ հանդերձանքը նորաձևություն է թելադրել
Սովորական մարդիկ կինոյում հանդերձանքին ուշադրություն են դարձնում միայն, եթե խոսքը շքեղ զգեստի կամ էքստրավագանտ հագուստի մասին է, կինոքննադատները դրա մասին մի քանի բառով նշում են միայն ռեվյուների վերջում, իսկ ակադեմիկոսները կոստյումների համար «Օսկարը» հանձնում են միայն գովազդային ընդմիջումների ժամանակ։ Մինչդեռ կինոյում կոստյումների դիզայների (Costume Designer) աշխատանքը լիարժեք ռեժիսորական ակտ է. որոշումն այն մասին, թե ինչից է կերտված կերպարը, ինչպիսի տեսք է նա ուզում ունենալ ու ինչպես են նրան տեսնում ուրիշները, կարող է ավելին ասել այդ կերպարի մասին, քան ցանկացած դիալոգ։
Առանց դիպլոմ ինֆլուենսերը, «Սև հայելուց» ոգեշնչված Չինաստանն ու սև ցուցակում հայտնվելու վախը. Ասա՝ ինչ վարկանիշ ունես, ասեմ՝ ով ես դու
Չինաստանում ապագան արդեն այստեղ է և այն խիստ շոշափելի ու իրական է։ Գիտաֆանտաստիկայի սիրահաներին հրավիրում ենք ծանոթանալ չինացիների հակաուտոպիստական ֆանտազիային։ Մի օր իշխանությունը հայտարարում է, որ առցանց հարթակներում մասնագիտական թեմաներով խոսող ինֆլուենսերները պետք է ապացուցեն իրենց կրթությունն ու որակավորումը։ Դրանից առաջ ներկայացվել էր սոցիալական վստահության համակարգը՝ մեխանիզմ, որը քաղաքացու վարքը, պարտքերը, օրենքի հետ հարաբերությունները, երբեմն նաև հանրային օգտակարությունը վերածում է հեղինակության չափման միավորի։ Իսկ այդ ամենի ֆոնին փողոցներում, կայարաններում, օդանավակայաններում, համերգների մուտքերի մոտ ու անգամ բնակելի շենքերում աշխատում են տեսախցիկներ, որոնք անհավանական մասշտաբների տվյալների բազայի միջոցով անպայման կճանաչեն ձեզ...
Վան Գոգի գույները, Տիկին Իքսի դիմանկարն ու Ջեյն Գրեյի մահապատիժը՝ Met Gala-ի կարմիր գորգին. Ինչպիսի՞ն էին կտավից դուրս եկած կերպարները՝ Մադոննայից մինչև Ջեններ քույրեր
«Կյանքը նմանակում է արվեստին». Այս արտահայտությունը հաստատ լսել եք այս կամ այն մշակութային երկխոսության շրջանակում։ Met Gala 2026-ի շրջանակում այս ձևակերպումը կարծես երեկոյի տրամաբանության ու թեմատիկայի հիմքում էր։ Այս տարվա թեման՝ «Հագուստի արվեստը», և «Նորաձևությունը արվեստ է» dress code-ը, Met Gala-ի կարմիր գորգը վերածեցին պատկերասրահի կամ էլ թանգարանի։ Նպատակն էլ գուցե այն էր, որ հագուստը միայն շքեղության կամ ինքնարտահայտման միջոց չլինի։ Ու այս դեպքում այն մի տեսակ թանգարանային ցուցանմուշի էր նման, հիշեցնում էր հայտնի կտավներ, քանդակներ, ֆիլմեր, սյուրռեալիստական տեսիլքներ, իմպրեսիոնիստական այգիներ և հելլենիստական մարմիններ։
Քիլմերի AI վերակենդանացումն ու Փոլ Ուոքերի հուզիչ հրաժեշտը. Ինչպես են տեխնոլոգիաներն ապահովում դերասանների «թվային անմահությունը»
Մահը բոլորի գործերը կիսատ է թողնում, բայց երբ ֆիլմի նկարահանումների հենց ընթացքում մահանում է գլխավոր դերակատարը՝ սգալուց հետո ֆիլմի պրոդյուսերները սկսում են անելանելի վիճակից դուրս գալու լուծումներ փնտրել։ Կարծես թե արհեստական բանականությունն այս հարցում ևս մարդկանց մենակ չի թողնում ու օգնում է հնարամիտ լուծումներ գտնել։ Տեսնենք, թե մարդկանց ու տեխնոլոգիաների հերթական գործակցության արդյունքում այս անգամ ինչ է ստացվել։